Voor bestuurders bij de overheid

Bevrijd
de informatie.

Datasoevereiniteit is een lege belofte zolang de stukken in Word en PDF zitten die niemand kan lezen zonder de software van de leverancier. Markdowner maakt die voorwaarde waar.

Het formaat is de boodschap.

De overheid moet open en transparant zijn. Daarvoor moet de data op orde zijn. Ambtenaren krijgen de opdracht te zoeken in een woud van mappen, gesloten systemen en databases. Alles moet stuk voor stuk worden geopend in proprietary producten.

Gesloten bestanden

Word, PDF, mailarchieven, scans: de organisatie verwerkt, maar bezit ze niet. Zonder het pakket van de leverancier is de inhoud niet van de organisatie.

Datasoevereiniteit zonder voorwaarde

We praten over soevereine cloud en AI. Ondertussen zit de kennis in formaten die AI én de eigen organisatie niet kunnen gebruiken.

Het symptoom in de uitvoering

Woo-termijnen, toeslagenherstel, stikstofdossiers: niemand kan reconstrueren wat er wél lag. Dat is wat er gebeurt als het formaat niet open toegankelijk is over systemen heen.

“We moeten onze informatie bevrijden. Dat is de kern van deze opdracht — in het bijzonder voor onze overheid.” informatieautonomie.nl — Kees Verhoeven

Het boek Informatieautonomie.

Al jaren onderzoek ik mijn familiegeschiedenis. De bron is 596 unieke stukken, 1 GB, 9,5 miljoen woorden: 74 PDF’s, 116 scans, 7 office, 391 teksten, 3 geluidsopnames en 5 overige. Kranten naast inventarissen, dossier naast bandopname. Alles door elkaar.

Tientallen jaren digitaliseerde ik naar platte tekst. De stukken werden leesbaar. Het geheel bleef versnipperd.

Via het automatiseren via een Zettelkasten-aanpak — inspiratie van Martijn Aslander — kreeg ik het echte totaaloverzicht bevestigd.

Markdowner is wat daaruit kwam: een concrete, werkende oplossing.

Getypte overlijdensakten uit Leiden, twee bladzijden in een register Handgeschreven folio uit het Nationaal Archief Krantenpagina van De Zwarte Soldaat Bevolkingsregister Leeuwarden, folio uit het AlleFriezen-archief Voorpagina van het Dagblad voor Noord-Holland, 17 januari 1944 Voorpagina van Het WA-blad, 13 mei 1943 Besluit van het Nationaal Archief over inzage in archiefdossiers Compactcassettes: geluidsopnames uit het familiearchief Medaille met lint uit het familiearchief
Gestapelde bronnen uit het familiearchief: akten, register, krant, archiefstukken, bandopnames en een medaille.

Martijn Aslander

Informatieautonomie

De ontbrekende voorwaarde voor datasoevereiniteit in een tijdperk van vendor lock-in en AI. Van Duuren Media, 2026. ISBN 9789463564526.

Aslander laat zien waarom Woo, herstel en AI vastlopen zolang informatie in Word en PDF zit. Markdowner is de realisatie van die visie: lokaal, leesbaar, zonder lock-in. Niet “ooit”. Nu.

Het draait. Het werkt. Het is mogelijk.

Geen belofte. Markdowner draait op het eigen netwerk. De datacollectie in Markdown: platte tekst die elke computer leest — zonder het pakket van de leverancier. Dat is de voorwaarde.

  1. Alles op één plek Brieven, nota’s, spreadsheets, e-mails, chats, scans en geluidsopnames komen samen. Papier wordt tekst. Audio wordt uitgeschreven.
  2. Vragen in gewone taal, met bron “Wat is de correspondentie over dit adres?” Antwoord uit de stukken van de organisatie, met bronvermelding.
  3. De code is beschikbaar voor gebruik Geen commerciële libraries. Morgen een andere tool? De datacollectie gaat mee. Dat is de voorwaarde voor datasoevereiniteit.

Wat kan het

Markdowner-webui: vraag stellen over een lokale Woo-vault, met antwoord en bronnen
Vragen — in gewone taal, antwoord uit de stukken.
Markdowner-webui: grafiek van gekoppelde documenten in een lokale vault
Verbanden — hoe verzoek, besluit en stukken samenhangen.

Al verwerkt.

Dit zijn mijn demo-omgevingen. Zeven collecties staan al in Markdowner: 29.191 bestanden, 38 miljoen woorden, 31 GB. De kortste run duurde 3 seconden. De zwaarste 158 uur — scans en handschrift. Dat is het bewijs dat het draait.

Totaal zoekbaar in mijn demo: ongeveer 72.500 e-mails.

Totaaloverzicht van mijn demo-omgevingen. Namen zijn weggelaten.
Collectie Bestanden Woorden Gem. woorden Omvang Kwaliteit Tijd Notities Brokken
A 37 139,2k 2.700 703,8 MB 36 ok, 1 zwak 15u20m 2025 2724
B 10 2,5 mln 237.100 124,8 MB 10 ok 24s 40 17.856
C 6 16,2k 2.200 4,5 MB 6 ok 3s 24 190
D 28.214 9,1 mln 233 26,9 GB 23.783 ok, 4.371 zwak, 60 mislukt 1u44m 183,1k 459,6k
E 314 16,7 mln 32.800 2,5 GB 308 ok 3m51s 1365 176,4k
F 14 16,2k 51 90,5 MB 12 ok, 1 mislukt 1m09s 441 590
G 596 9,5 mln 256 1 GB 519 ok, 69 zwak, 8 mislukt 158u15m 2175 144,9k
Totaal 29.191 38,0 mln 31,3 GB 24.674 ok, 4.441 zwak, 69 mislukt 175u25m 189,2k 802,3k

Drie dossiers. Dezelfde problematiek.

Woo, toeslagenaffaire en stikstofcrisis zijn drie gezichten van hetzelfde tekort: geen informatieautonomie. De stukken bestaan. De informatie is er. Het doorzoeken ervan is onmogelijk.

Woo

Openbaar maken begint bij vinden

Je moet kunnen vinden, samenstellen en verstrekken. Vraag: “Welke beslistermijnen lopen nog?” Antwoord mét bron.

Toeslagenaffaire

Herstel zonder reconstructie is belofte

Als niemand meer kan zeggen waarom een beschikking viel, herhaalt het systeem de fout. Dit stuk, deze datum, deze bron.

Stikstofcrisis

Eén beeld voor college en raad

Vergunningen, metingen, zienswijzen en correspondentie horen bij elkaar. Bestuurlijke sturing op feiten, niet op de laatst betrokken map.

Eerst zien dat het draait.

Voordoen. Meedoen. Zelfdoen. Eerst kijken hoe het draait. Dan samen op jullie stukken. Daarna zelf verder.

1

Stukken inlezen

Word, PDF, mail, scans en opnames naar één vault. Wat sterk is, wat zwak is.

2

Vragen stellen

Echte Woo- of crisisvragen. Antwoorden met bron. Verbanden tussen besluit en stukken.

3

Zelf verder

Geen lock-in. Geen abonnement. Jullie houden de datacollectie.

Neem contact op.

Kom kijken: het draait. Wil je de proef op de som op jullie ongestructureerde data, neem contact op.

Geen nieuwsbrief. Geen sales. Geen opvolgcircus. Geen offerte.